LGBT là gì? Ý nghĩa các chữ cái L, G, B, T và LGBTQ+

LGBT là viết tắt của Lesbian (nữ đồng tính), Gay (nam đồng tính), Bisexual (người song tính) và Transgender (người chuyển giới). Đây là thuật ngữ chung chỉ cộng đồng có xu hướng tính dục hoặc bản dạng giới khác với số đông. LGBT không phải một căn bệnh mà là cách gọi các nhóm người trong xã hội.

Ý nghĩa từng chữ cái

Chữ	Tiếng Anh	Nghĩa tiếng Việt
L	Lesbian	Phụ nữ có tình cảm, rung động chủ yếu với phụ nữ (nữ đồng tính)
G	Gay	Nam giới có tình cảm, rung động chủ yếu với nam giới (nam đồng tính)
B	Bisexual	Người có thể có tình cảm với cả nam và nữ (song tính)
T	Transgender	Người có bản dạng giới khác với giới tính được xác định khi sinh (người chuyển giới)

Xu hướng tính dục và bản dạng giới

Đây là hai khái niệm khác nhau và thường bị nhầm.

• Xu hướng tính dục (sexual orientation) nói về việc một người bị thu hút về tình cảm hoặc tình dục với ai: người khác giới, cùng giới, cả hai giới. L, G, B thuộc nhóm này.
• Bản dạng giới (gender identity) là cảm nhận bên trong của một người về giới của mình, như nam, nữ hoặc ngoài hai cách này. T thuộc nhóm này.

Vì vậy một người chuyển giới có thể có xu hướng tính dục khác nhau, giống như bất kỳ ai khác. Biết sự khác biệt giúp tránh gắn nhãn sai.

LGBTQ+, LGBTQIA+ là gì?

Cộng đồng ngày càng dùng cách viết mở rộng để bao gồm nhiều người hơn:

Chữ	Ý nghĩa
Q	Queer (thuật ngữ bao trùm những người không theo chuẩn dị tính hoặc nhị phân giới) hoặc Questioning (đang tìm hiểu bản thân)
I	Intersex (liên giới tính): người sinh ra có đặc điểm sinh học không hoàn toàn theo khuôn nam hoặc nữ
A	Asexual (vô tính): ít hoặc không có cảm giác thu hút tình dục với người khác
+	Các bản dạng và xu hướng khác không nằm trong các chữ cái trên

Cách viết và thứ tự chữ cái có thể khác nhau giữa các tổ chức, vùng và thời điểm. Điều quan trọng là tôn trọng cách mỗi người tự gọi mình.

Một số mốc và thông tin đáng biết

• Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã loại đồng tính khỏi danh mục bệnh ngày 17/5/1990. Vì thế ngày 17/5 hằng năm được chọn là Ngày Quốc tế chống kỳ thị người đồng tính, song tính và chuyển giới (IDAHOBIT).
• Cờ cầu vồng nhiều màu là biểu tượng được sử dụng rộng rãi của cộng đồng LGBT.
• Tại Việt Nam, Bộ luật Dân sự 2015 ghi nhận quyền xác định lại giới tính theo quy định của luật; Luật Hôn nhân và gia đình 2014 không cấm kết hôn cùng giới nhưng cũng không thừa nhận hôn nhân giữa những người cùng giới tính. Quy định pháp luật có thể thay đổi, bạn nên tra văn bản hiện hành khi cần.

Cách nói chuyện tôn trọng

1. Dùng từ “người đồng tính”, “người chuyển giới” thay vì các từ miệt thị.
2. Gọi người khác theo tên và đại từ họ muốn được gọi.
3. Không tự ý tiết lộ xu hướng tính dục hay bản dạng giới của người khác (outing).
4. Không tò mò chuyện riêng tư như phẫu thuật hay quan hệ tình dục.
5. Tránh định kiến, đừng cho rằng ai đó thuộc nhóm nào chỉ dựa trên vẻ ngoài.
6. Lắng nghe và tìm hiểu từ nguồn đáng tin thay vì tin tin đồn.

Khi tìm hiểu chủ đề này, cũng nên phân biệt đâu là thông tin khách quan, đâu là quan điểm cá nhân. Các khái niệm liên quan đến hẹn hò, tình cảm được bàn thêm ở bài date là gì, còn cách một khái niệm được hiểu trong từng lĩnh vực có thể xem ở concept là gì.

Câu hỏi thường gặp

LGBT có phải là bệnh không?

Không. Đồng tính và song tính không phải bệnh; WHO đã loại đồng tính khỏi danh mục bệnh từ năm 1990.

Gay và lesbian khác nhau thế nào?

Gay chỉ nam giới có tình cảm chủ yếu với nam giới, còn lesbian chỉ phụ nữ có tình cảm chủ yếu với phụ nữ. Gay đôi khi được dùng như từ chung cho cả hai giới, nhưng cách dùng phổ biến vẫn là chỉ nam.

Chữ Q trong LGBTQ là gì?

Q là Queer hoặc Questioning. Queer là thuật ngữ bao trùm, Questioning chỉ người đang tìm hiểu xu hướng hoặc bản dạng của mình.

Chuyển giới có giống đồng tính không?

Không. Chuyển giới nói về bản dạng giới, còn đồng tính nói về xu hướng tính dục. Người chuyển giới có thể là người đồng tính, song tính hoặc dị tính.